ViA: niveau 3 is de nieuwe ondergrens in de bouw

De Governance Code Veiligheid in de Bouw (GCVB) is een samenwerking in de bouwsector om veiligheid structureel te verbeteren. Een van de instrumenten is Veiligheid in Aanbestedingen (ViA): opdrachtgevers vragen opdrachtnemers om aan te tonen hoe volwassen hun veiligheidscultuur is.

In januari 2026 is de handreiking vernieuwd. De aanleiding is de zwaardere eis die per 1 juli 2026 ingaat: minimaal volwassenheidsniveau 3, ook wel calculatief genoemd, voor alle ketenpartners in de bouwsector.

Wat is er veranderd?

De ondergrens is verhoogd. Voor opdrachtnemers, leveranciers en adviesbureaus geldt ViA-niveau 3 bij contracten vanaf € 100.000. Ook opdrachtgevers committeren zich hieraan.

Niveaus in plaats van treden. De handreiking spreekt niet meer van treden maar van niveaus, zodat nieuwe bewijsmiddelen kunnen worden toegevoegd op basis van de veiligheidsladder van Hudson.

De Approved Self Assessment vervalt. Voor kleine organisaties is SCL Light toegevoegd.

De risicomatrix verdwijnt. Die wordt niet meer gebruikt om het bewijsmiddel te bepalen. Organisaties kiezen zelf een product, binnen de randvoorwaarden van de handreiking en de schemabeheerder.

Voor wie geldt het?

Opdrachtgevers, publiek en privaat, kunnen ViA opnemen als geschiktheids-, selectie- of contracteis, binnen de mogelijkheden van de aanbestedingswetgeving. Ingenieursbureaus, bouw- en installatiebedrijven en leveranciers moeten dan een geldig bewijsmiddel op niveau 3 kunnen overleggen.

Werkt u als onderaannemer of toeleverancier? Dan kan de eis via uw opdrachtgever bij u terechtkomen. Bij twijfel over de toepassing adviseert Bouwend Nederland om contact op te nemen met de opdrachtgever of een certificerende instelling.

Waarom niveau 3 meer is dan een certificaat

Bij de Veiligheidsladder gaat het niet om procedures, maar om gedrag: hoe gaan leidinggevenden en medewerkers in de praktijk met veiligheid om? Niveau 3 betekent dat risico’s systematisch worden beheerst. Dat haalt u niet met een extra document. Het vraagt dat mensen op de werkvloer weten waarom ze iets doen, en dat leidinggevenden daarin voorgaan.

Wat kunt u nu doen?

1. Kijk welke opdrachtgevers ViA hanteren en wat zij concreet vragen.
2. Stel uw huidige niveau vast met een nulmeting op de werkvloer, niet alleen op kantoor.
3. Kies een passend bewijsmiddel voor uw omvang en werk.
4. Werk aan leiderschap en gedrag. Dat sluit ook aan bij VCA 2026/6.1, waarin leiderschap een steviger plek heeft gekregen.
5. Controleer de nieuwste versie van de handreiking op de website van de Governance Code.

Op onze pagina over de Veiligheidsladder leest u hoe Ritzky organisaties begeleidt, van nulmeting tot audit.