Veiligheid · Veiligheidsladder

Een VCA-certificaat zegt dat uw systeem klopt. De Veiligheidsladder laat zien hoe uw mensen echt werken.

Opdrachtgevers in onder meer de bouw en infra vragen steeds vaker om een trede op de Veiligheidsladder (Safety Culture Ladder). Die meet geen procedures, maar veiligheidsbewustzijn en gedrag. Ritzky bepaalt met u waar u staat en begeleidt u naar de trede die bij uw organisatie en opdrachtgevers past.

Groep bouwvakkers met gele veiligheidshelmen luistert naar een toolboxmeeting op het werkterrein

“Een handboek kunt u schrijven.”

Herkenbaar?

Waarom de Veiligheidsladder anders is dan een certificaat halen

Cultuur en gedrag niet. De Veiligheidsladder beoordeelt wat uw mensen doen als niemand kijkt, en dat vraagt een andere aanpak.

  1. De opdrachtgever vraagt een trede

    Bij aanbestedingen, onder meer in de bouw en infra, wordt een trede op de Veiligheidsladder steeds vaker een voorwaarde. Zonder trede doet u niet mee.

  2. VCA is op orde, de cultuur blijft achter

    Procedures en registraties kloppen, maar leidinggevenden spreken elkaar niet aan en bijna-ongevallen worden niet gemeld. Daar kijkt de ladder-audit juist naar.

  3. Onduidelijk waar u staat

    Trede 2, 3 of hoger? Zonder nulmeting is het gissen en bereidt u zich voor op de verkeerde audit.

  4. Gedrag verandert niet door een memo

    Veiligheidsbewustzijn groeit alleen als directie en leidinggevenden het voorleven. Dat vraagt aandacht en een plan.

Hoe Ritzky helpt

Hoe Ritzky helpt bij de Veiligheidsladder

Wij vertalen de eisen van de Safety Culture Ladder naar concrete stappen voor uw directie, leidinggevenden en medewerkers, voortbouwend op uw RI&E en VCA-systeem.

Voor wie

Voor wie is de Veiligheidsladder relevant?

  • Bouw- en infrabedrijven die inschrijven op aanbestedingen waarin een trede op de Veiligheidsladder wordt gevraagd
  • Onderaannemers en leveranciers van opdrachtgevers die de Governance Code Veiligheid in de Bouw hebben ondertekend
  • Installatie-, technische en industriële bedrijven die werken voor opdrachtgevers die veiligheidscultuur zwaar laten wegen
  • VCA-gecertificeerde bedrijven die een stap verder willen dan de checklist
Bespreek uw veiligheidscultuur
Bouwvakkers met helm en veiligheidshesje aan het werk op een bouwplaats
Implementatie op de werkvloer, niet alleen op papier.
01

Nulmeting

Door gesprekken met directie, leidinggevenden en medewerkers en observaties op de werkvloer bepalen wij uw huidige trede en de afstand tot de gewenste trede.

02

Keuze van trede en certificatievorm

Welke trede vragen uw opdrachtgevers en welke certificatie- of beoordelingsvorm past daarbij? Wij adviseren u op basis van uw markt en uw ambitie.

03

Plan van aanpak

Concrete acties per bedrijfsaspect, van leiderschap en beleid tot de omgang met afwijkingen en communicatie, met verantwoordelijken en prioriteiten.

04

Begeleiding van directie en leidinggevenden

Veiligheidscultuur begint aan de top. Wij helpen leidinggevenden om veiligheid bespreekbaar te maken, elkaar aan te spreken en het goede voorbeeld te geven.

05

Interne audit en voorbereiding op de externe audit

Wij toetsen uw organisatie zoals de ladder-auditor dat doet, met interviews en observaties, en bereiden uw mensen voor op de audit.

06

Aansluiting op VCA

De Veiligheidsladder bouwt voort op een werkend VCA-systeem. Wij zorgen dat beide elkaar versterken.

Aanpak

Zo verloopt een Veiligheidsladder-traject met Ritzky

Cultuur verandert niet met een document. Daarom werken wij in stappen, met uw eigen mensen in de hoofdrol.

Zo werkt Ritzky
  1. Stap 1: Kennismaking en nulmeting

    Gesprekken en observaties op de werkvloer, waarmee wij uw huidige trede bepalen en de belangrijkste verbeterpunten benoemen.

  2. Stap 2: Ambitie en trede bepalen

    Samen met uw directie kiezen wij de trede en de certificatievorm die passen bij uw opdrachtgevers en uw organisatie.

  3. Stap 3: Plan van aanpak

    Acties per bedrijfsaspect, met eigenaren, prioriteiten en een planning die aansluit bij uw lopende projecten.

  4. Stap 4: Uitvoeren en begeleiden

    Sessies met directie en leidinggevenden, aanpassen van overleg, meldcultuur en werkplekinspecties, en meten of het gedrag verandert.

  5. Stap 5: Interne audit

    Wij beoordelen uw organisatie zoals de certificerende instelling dat doet en lossen de laatste punten op.

  6. Stap 6: Certificatie-audit en daarna

    Begeleiding bij de audit door de certificerende instelling en bij de periodieke audits daarna, zodat de trede behouden blijft.

Resultaat

Wat de Veiligheidsladder u oplevert

  • Meedoen bij aanbestedingen

    U voldoet aan de eis die steeds meer opdrachtgevers, onder meer in de bouw en infra, aan hun opdrachtnemers stellen.

  • Minder incidenten

    Medewerkers die risico's zien, melden en elkaar aanspreken, helpen ongevallen te voorkomen die geen procedure kan ondervangen.

  • Een eerlijk beeld van uw organisatie

    De nulmeting laat zien hoe veiligheid werkelijk leeft, niet hoe het op papier staat.

  • Meer waarde uit VCA

    Het VCA-systeem wordt gedragen in plaats van ondergaan. Toolboxmeetings en inspecties krijgen betekenis.

Wat klanten zeggen

“Ik ken Danny als een gedreven, vriendelijke, behulpzame en zeer deskundige adviseur. Je weet precies waar je aan toe bent bij hem.”

Suzanne Velenturf Safety Officer, CRH Mobile Fencing & Security B.V. Lees de hele referentie Alle 90 referenties

Wat is de Veiligheidsladder?

De Veiligheidsladder, internationaal bekend als de Safety Culture Ladder (SCL), is een instrument om het veiligheidsbewustzijn en het veilig handelen in een organisatie te meten en te verbeteren. De ladder is ontwikkeld in de spoorsector en wordt beheerd door NEN. Anders dan een systeemnorm beoordeelt de Veiligheidsladder niet in de eerste plaats procedures en documenten, maar houding, gedrag en cultuur: van de directie tot de medewerker op de werkvloer.

De ladder kent vijf treden:

  1. Pathologisch: veiligheid wordt gezien als een lastige verplichting; problemen worden nauwelijks gemeld.
  2. Reactief: de organisatie reageert pas na een incident.
  3. Berekenend: regels en systemen zijn op orde; veiligheid wordt vooral van bovenaf gestuurd.
  4. Proactief: medewerkers nemen zelf initiatief en spreken elkaar aan.
  5. Vooruitstrevend: veiligheid is volledig geïntegreerd in de bedrijfsvoering en de organisatie verbetert continu.

Bij de beoordeling kijkt de certificerende instelling naar zes bedrijfsaspecten, waaronder leiderschap en betrokkenheid, beleid en strategie, werkplek en procedures, en de omgang met afwijkingen en communicatie. De Veiligheidsladder kent verschillende certificatie- en beoordelingsvormen, van een beoordeelde zelfevaluatie tot volledige certificatie.

Waarom de Veiligheidsladder?

Opdrachtgevers willen steeds vaker weten hoe veilig hun opdrachtnemers werkelijk werken, niet alleen of het systeem klopt. Onder meer in de bouw en infra vragen opdrachtgevers die de Governance Code Veiligheid in de Bouw hebben ondertekend, via het initiatief Veiligheid in Aanbestedingen (ViA), een bewijs van veiligheidsbewustzijn van hun opdrachtnemers. Sinds 1 juli 2026 geldt daarbij minimaal niveau 3 voor contracten vanaf € 100.000; lees meer in ViA: niveau 3 als nieuwe ondergrens.

Daarnaast is de ladder een manier om de stap te maken van een systeem dat wordt ondergaan naar veiligheid die wordt gedragen. Wie zijn VCA op orde heeft en toch incidenten blijft zien, vindt in de Veiligheidsladder de volgende stap. Net als de CO2-Prestatieladder is het een instrument dat bij aanbestedingen onderscheidend kan zijn.

VCA en de Veiligheidsladder

VCA toetst of het veiligheidsmanagementsysteem is ingericht: RI&E, opleidingen, keuringen, werkplekinspecties, toolboxmeetings. De Veiligheidsladder toetst of dat systeem leeft: of leidinggevenden het voorbeeld geven, of bijna-ongevallen worden gemeld en of medewerkers elkaar aanspreken. Een werkend VCA-systeem is daarom een logische basis voor een traject op de ladder.

Hoe Ritzky het aanpakt

Wij beginnen met een nulmeting en bepalen daarna met uw directie de gewenste trede en certificatievorm. Daarop volgt een plan van aanpak per bedrijfsaspect, begeleiding van directie en leidinggevenden en een interne audit vóór de externe audit. Bekijk ook onze oplossingen voor bouw en infra.

FAQ

Veelgestelde vragen over Veiligheidsladder

Wat is het verschil tussen VCA en de Veiligheidsladder?

VCA toetst het systeem: zijn procedures, opleidingen, keuringen en registraties op orde? De Veiligheidsladder beoordeelt bewustzijn en gedrag: hoe gaan directie, leidinggevenden en medewerkers in de praktijk met veiligheid om? De ladder bouwt voort op VCA, maar vervangt het niet.

Welke trede moeten wij halen?

Dat hangt af van wat uw opdrachtgevers vragen en van uw eigen ambitie. De handreiking Veiligheid in Aanbestedingen noemt sinds 1 juli 2026 minimaal niveau 3 voor contracten vanaf € 100.000; wat een opdrachtgever precies vraagt, leest u in de aanbesteding. In de nulmeting bepalen wij waar u staat en wat realistisch is.

Hoe verloopt een audit op de Veiligheidsladder?

Anders dan bij een systeemaudit kijkt de auditor van de certificerende instelling vooral naar gedrag: interviews met directie, leidinggevenden en medewerkers en observaties op de werkvloer en op projecten. Documenten zijn ondersteunend, niet leidend.

Moeten wij eerst VCA hebben?

Het is geen formele voorwaarde, maar in de praktijk is een werkend VCA-systeem een logische basis: de procedures, opleidingen en registraties waarop de ladder voortbouwt, zijn dan al aanwezig.

Bespreek uw Veiligheidsladder-vraag met Ritzky

In een vrijblijvend gesprek bekijken wij wat uw organisatie nodig heeft, wat er al ligt en wat een realistische aanpak is. U weet daarna precies waar u aan toe bent.